NE ARAMIŞTINIZ ?

SAĞLIK BAKAN YARDIMCISI PROF. DR. EMİNE ALP MEŞE İLE GÖRÜŞTÜK

11 Ekim 2018

Değerli Meslektaşlarımız,

Sağlık Bakanlığı 1. Basamaktan sorumlu Bakan Yardımcısı Prof. Dr. Sayın Emine Alp Meşe ‘nin daveti üzerine bu gün aile hekimliği uygulamalarında yaşanan öncelikli sorunlar ve çözüm önerilerimizi konuşma fırsatı bulduk. Nazik davetleri ve yakın ilgileri için kendisine teşekkür ediyoruz.

Davete Ankahed Yönetim Kurulu tarafından görevlendiren meslektaşlarımız katılmıştır. Yaklaşık 2 saat süren toplantıda Sayın Bakana Ankahed Yönetim Kurulu tarafından hazırlanan ve saha da yaşanan genel tüm sorunların ve çözüm önerilerinin olduğu kapsamlı raporumuz ve kısa bilgi notumuz teslim edilmiştir.

Ülkemiz Aile Hekimliği uygulamasına 2005 yılında Düzce ilimizde pilot uygulama ile geçmiştir. Tüm hekimler ve sağlık çalışanları birinci basamağın bu yeniden yapılanması sürecinde büyük bir istek, azim ve gayretle görevlerine başlamışlardı. Uygulamanın başlaması ile birlikte, halkımızın etkili, hakkaniyetli, kolay ulaşılabilir, insanı önceleyen ve kaliteli bir sağlık hizmeti alabilmesi için gerekenleri ve imzaladığımız sözleşmelerde taaddüt ettiğimiz işleri birer birer hayata geçirdik. Ancak o günden geldiğimiz noktaya değin bazı alanlarda, kayıplar, eksiklikler ve revize edilmesi gereken durumlar ortaya çıktı.

Ankara Aile Hekimliği Derneği (ANKAHED) olarak, bugün ülkemizde tüm Dünya da örnek gösterilen bir Aile Hekimliği uygulamasını hedeflemiş bulunmaktayız. Uygulamanın ilk yıllarında sosyoekonomik çıktılarda özellikle ana-çocuk sağlığı hizmetlerinde ve bağışıklama alanlarında oldukça güzel sonuçlar elde ettik. Ancak şimdilerde uygulamadan kaynaklı mali ve özlük haklarımızda kayıplar , iş yükünde ve çeşitliliğinde artış, tükenmişlik ve bir an önce çözülmesi gereken sorunlarda mevcuttur.

Hazırladığımız bu raporda öncelikli olarak saha pratiğimizde en çok tartışılan konular ve geneli ilgilendiren sorunlar ve çözüm önerileri ele almıştır. Diğer alanlarda karşılaşılan özellikli sorunlar daha sonra ikincisi yapılacak çalıştayda ele alınarak raporlanacaktır.

 

1-SAĞLIKTA ŞİDDET SORUNU

SORUN: Tüm Sağlık Çalışanlarına olduğu gibi Aile Hekimlerine ve Aile Sağlığı Çalışanlarına her geçen gün sözel ve fiziksel şiddetin artması, uygunsuz istemler, iş yükü ve buna karşın gerekli önlemlerin ve caydırıcılığın yetersizliği.

Etkin bir sağlıkta şiddet yasasının yıllar içinde henüz kanunlaşmaması

2- AİLE HEKİMLİĞİ UYGULAMALARINDA ‘’ÖDEME VE SÖZLEŞME YÖNETMELİĞİ ‘’KAYNAKLI MALİ KAYIPLARIMIZLA İLGİLİ SORUNLAR

SORUN:  Şu anda saha çalışanları Aile Hekimleri ve Aile Sağlığı Çalışanlarının belki de en önemli beklentisi yayınlanacak olan ‘’ ödeme ve sözleşme yönetmeliğidir ‘’

2010 Aralık ödeme ve sözleşme yönetmeliği hesaplama yönteminde yapılan değişiklik nedeniyle oluşan % 12’lik net ( Bakanlığımızın kabul ettiği oran ) kaybımız,

Yıllar içinde Aile Hekimlerinin gelirlerinde mevzuat değişikliklerden kaynaklı reel kayıplar (%32-35) olmuştur.

Kayıtlı nüfus düşüşlerine bağlı olarak gelirlerimiz de ciddi kayıplar söz konusudur.

Çalıştırdığımız personel giderleri ile vergisel yükümlülükler,
Cari ödeme kalemlerine ( Elektrik, doğal gaz, su, sarf malzemesi vb. işletim giderleri) gelen zamlar, cari ödeneğe gelen artış oranlarının çok çok üzerindedir. Özellikle İstanbul, İzmir, Ankara başta olmak üzere büyük illerimizde aile hekimlerine ödenen cari gider ödeneği, ASM kira bedelleri ve personel giderlerini karşılamada yetersiz kalmaktadır. Kayıplar telafi edilerek artırılmalıdır.

Sıfır nüfuslu yeni açılan AHB’lerde taban ücretin TSM hekim gelirlerinin altında kalması,

Beklentimiz yıllar için de reel taban da eriyen ücret kayıplarımızın bu önümüzdeki ödeme sözleşme yönetmeliği ile telafi edilerek tekrar yaşanmaması ve verilen bu sözlerin unutulmamasıdır.

3 -SAĞLIK RAPORLARI İŞ YÜKÜ KAYNAKLI SORUNLAR

SORUN: Ülkemizde, çok çeşitli kurum ve kuruluşlar tarafından yine çok çeşitli nedenlerle, kişilerden “Sağlık Raporu” adı altında belge istenilebilmektedir.

Şu zamana kadar bizim tespit ettiğimiz çeşitli kurumlar tarafından istenen ve kıstasları belli olmayan 140 civarında rapor çeşidi bulunmaktadır.

Uzmanlık gerektiren alanlar da sevk, konsültasyon ve koordinasyon sistematiği sağlanamamıştır.

Geri Ödeme Kurumu 2. Basamakta düzenlenen raporlardan ücret talep etmektedir

Gereksiz, bir amaca dayanmayan, ne için istendiği bilinmeyen raporlar iş yükünü çok artırmasının yanında, sağlıkta şiddete yol açan bir unsur olarak da görülmektedir.

4-YENİ AÇILAN AİLE HEKİMLİĞİ BİRİMLERİ, TEK BİRİMLİ ASM’LERİNİN SAĞLIK HİZMET SUNUMU SORUNLARI

SORUN:  Sağlık hizmeti vermek için gerekli fiziki şartlara uygun bina bulunamaması.

Kira, tıbbi ve genel donanımının sağlanması konusunda özellikle büyük şehirlerde yaşanan sorunlar.

Özel ASM binalarına ve tek birimli AHB yerleşen hekimler maddi külfetin altına girerek bu anlamda ciddi kayba uğramaktadırlar.

Bölgesel planlamalar düzgün yapılmadığı için bir birine yakın açılan AHB birimleri, Nüfus düşüşlerine  ve gelir kayıplarına ve İç çalışma barışının önünde tehdit oluşturması

5-NEGATİF VE POZİTİF PERFORMANS UYGULAMALARI KAPSAMINDA KRONİK HASTALIK TAKİPLERİ:

SORUN: Nüfusumuzun hızla yaşlanmasına bağlı olarak bulaşıcı olmayan hastalık yükünün ve tedavi maliyetlerinin hızla artması epidemik düzeye gelmesi

Başarılı kronik hastalık tarama, takip ve bakım uygulamalarının genellikle çok disiplinli ve koordine bir bakım ekibini ile yapılması gerekirken, mevcut durumun bu kapsamda olmaması ve bu koordinasyonun sağlanamaması,

Yeterli personel, ekipman ve zaman olmaması,

Kronik hastalıkların takibi, taraması yönünden kişilerin AHB ‘ne başvurusunun az olması ve kişinin kendi sağlığı ile alakalı bir sorumluluğun olmaması,

Kayıtlı nüfus sayısının bir tarama programı için halen fazla olması ve birim iş yükü ve çeşitliliğinin fazlalığı.

Pozitif Performans olarak adlandırılan kronik hastalık ödeme modelinin ücret kesintisine yol açarak aslında bir negatif performans olarak uygulanması


RAPOR İÇERİĞİ

1- Önsöz .....Sayfa : 3 

2-Sağlıkta Şiddet Sorunu Ve Çözüm Önerileri …..Sayfa : 7 

3-Aile Hekimliği Uygulamalarında Ödeme Ve Sözleşme Yönetmeliği Kaynaklı Sorunlar Ve Çözüm Önerileri ….. Sayfa: 13 

4-Sağlık Raporları Kaynaklı Sorunlar Ve Çözüm Önerileri….. Sayfa: 20

5-Aile Hekimliğinde İzinlerle İlgili Sorunlar Ve Çözüm Önerileri….. Sayfa : 25

6-Yeni Açılan Aile Hekimliği Birimleri , Tek Birimli ASM ‘de Sağlık Hizmet Sunumu Sorunları Ve Çözüm Önerileri ….. Sayfa: 26

7- Negatif Ve Pozitif Performans Kapsamında Kronik Hastalık Takipleri ….. Sayfa: 29

8- Emekliliğe Yansımayan Ödemeler ….. Sayfa: 33

9- Ceza Ve İhtar Puanları- Ceza Yönetmeliği ….. Sayfa: 35

10- Aile Hekimliği Uygulamasında Karşılaşılan Diğer Sorunlar ….. Sayfa: 37-50

a-Adli ve Defin Nöbetleri, Entegre Hastane Nöbetleri 

b-Mevcut ASM Binalarının Durumu 

c-Gebe Tespitleri Ve İzlemler 

d-Evde Sağlık Hizmetleri e-Sıfır (Yeni) Pozisyon Açılması

f-Aile Sağlığı Çalışanı İhtiyacı g-Gezici (Mobil) Sağlık Hizmetleri

h-Laboratuvar Hizmetleri

ı-Koordinasyon ve Eşgüdüm Komisyonunun Oluşturulması

i-SAHU Ve Uzmanlık Eğitimi

BİR SONRAKİ RAPORDA ELE ALINACAK KONU BAŞLIKLARI

11 -
Hasta kayıtları, kişi atamaları ve kişi kaydının silinmesi

12-Elektronik takip sistemleri ve programlara rağmen yazılı form ve aylık çalışma istenmesi

13-Entegre Sağlık Hizmetlerinde yaşanan sorunlar

14– İSM, İlçe SM , TSM  ile AHB arası koordinasyon sorunları ve personel yetersizliği kaynaklı sorunlar

15 - SGK Uygulamaları (SUT) ile bütüncül yaklaşımın engellenmesi

16- Aile Hekimliği Uygulamalarının ve modelinin halen tanınmaması , işleyişin bilinmemesinden kaynaklı sorunlar

17 –Sınıflandırma (Gruplandırma) kriterleri ve gruplandırma da yaşanan adaletsizlikler

18– İzleme ve değerlendirme işlemlerinde yaşanan sorunlar ve mobing

19- AHB atama, Gebelik ve askerlik hizmeti dönüşlerinde atama 

20– Eksik, düzenlenmeyen kanun, mevzuatlardan kaynaklı sorunlar ve iller arası farklı uygulamalar

21–Yetersiz ve karmaşık teknik alt yapı, veri güvenliği ve veri setleri 

22– Yüksek kira bedelleri , Sıfır Nüfuslu ASM

23- Misafir Hasta sorunları

24- Yetki Sorunu (Aile hekimleri ile yerel mülki idareciler arasındaki yetki sorunu netliğe kavuşturulmalıdır)

25-  Uygulama ve mevzuat birlikteliğinin sağlanamaması

26- Mesleki gelişim eğitimleri, Hizmet içi eğitimleri ve sertifikasyon eğitimleri ve görevlendirme sorunları


27- Uzmanlık eğitimi sorunları