NE ARAMIŞTINIZ ?

CORONA VİRÜS NEDİR, NASIL KORUNUR?

26 Şubat 2020

Çin'in Vuhan kentinde ortaya çıkan ve daha sonra adına Covid-19 denilen koronavirüs (corona virüsü), İngiltere, İran ve İtalya dahil 30'dan fazla ülkeye ülkeye yayıldı.

Corona Virüsü Nedir?

Corona virüsler, çoğu insanın hayatının bir anında karşılaştığı virüslerdir. İnsan corona virüsleri genellikle hafif ve orta şiddette üst solunum yolu hastalıklarına neden olur. Corona virüslerin alfa, beta ve gama olarak bilinen üç alt grubu vardır. Ayrıca delta Corona virüsleri denilen dördüncü yeni bir grup da vardır: SARS-CoV. İnsan Corona virüsleri ilk olarak 1960’ların ortasında tespit edilmiştir. 2020’ye kadar sadece Suudi Arabistan, Katar ve Ürdün’de görülen virüs 3 kişinin ölümüne neden olmuştu.

Corona Virüsü Solum Yollarını Hedef Alıyor

Corona virüsler (CoV), hafif düzeyli soğuk algınlığından şiddetli solunum sıkıntısına kadar farklı tablolara neden olan büyük bir virüs ailesidir. Orta Doğu solunum sendromu (MERS), 2012 yılında Suudi Arabistan’da ilk kez tanımlanan yeni bir Corona virüsün (Orta Doğu solunum sendromu Corona virüs veya MERS CoV) neden olduğu viral bir solunum hastalığıdır.


Belirtileri Nelerdir ve Tanısı Nasıl Konulur?

Üst solunum yolu hastalıkları belirtilerinden bazıları olan burun akıntısı, öksürük, boğaz ağrısı ve ateş virüsün belirtilerindendir. Bu virüsler bazen zatürre gibi alt solunum yolu hastalıklarına yol açabilir. Bu durum kalp-akciğer hastalarında, bağışıklık sistemleri yetersiz kişilerde veya yaşlılarda daha sık görülür. Virüsün teşhisi için klinik belirtileri hafif olduğundan laboratuvar testleri genellikle çok sık kullanılmaz. Ancak hekim gerek gördüğünde serolojik tetkikler ve polimeraz zincir reaksiyonu (PCR) gibi laboratuvar testleri kullanılabilir.

Ateş, İshal ve Kusma Varsa Dikkat!

MERS-CoV’a maruziyetten semptomların başlamasına kadar olan süre (inkübasyon süresi) 2 ile 14 gündür. MERS-CoV enfeksiyonu teyit edilmiş birçok insanda ateş, öksürük, nefes darlığı semptomlarıyla, ciddi akut solunum hastalığı ortaya çıkmıştır. Bazı hastalarda ishal, bulantı, kusma şeklinde sindirim sistemi bulgularının da tabloya eşlik ettiği görülmüştür.

Virüsün bulaştığı hastalarda zatürre ve böbrek yetmezliği gibi ciddi komplikasyonlar geliştiği ve bu hastaların yaklaşık %30’nun hayatını kaybettiği görülmüştür. Ölümlerin çoğunda altta yatan başka tıbbi problemler (şeker, kanser, kronik akciğer, kalp ve böbrek hastalıkları gibi) vardır. Bazı enfekte insanlarda, semptomlar soğuk algınlığı belirtileri gibi hafiftir. Bazılarında hiç belirti yoktur ve bu hastalar genellikle iyileşirler.

Özetle Hastalığın Belirtileri:

  • Ateş
  • Öksürük
  • Nefes darlığı
  • İshal
  • Bulantı ve kusmadır

Nasıl Tedavi Edilir?

Corona virüs hastalığı olan çoğu kişide hafif seyirli olduğundan hastalar ilaç tedavisine gerek duymadan iyileşebilir. Ancak bazı belirtileri azaltmak ve hastayı rahatlatmak için hastaya ağrı kesici ve ateş düşürücüler, öksürük ilaçlarıyla bol sıvı desteği ve istirahat önerilir. Ek hastalığı ve durumu ağır olanların hastanede yatarak tedavileri gerekebilir.

Corona Virüsünden Korunmak İçin Mutlaka Bu Önlemleri Alın

Enfeksiyonun yayılmasını önlemek için standart öneriler arasında düzenli el yıkama, öksürme ve hapşırma sırasında ağız ve burnun kapatılması, et ve yumurtaların iyice pişirilmesi yer alır. Öksürme ve hapşırma gibi solunum yolu rahatsızlığı belirtileri gösteren kişilerle yakın temastan kaçınmalıyız.

Şu an MERS-CoV enfeksiyonuna karşı geliştirilmiş bir aşı henüz yoktur.

 

Corono virüs dahil tüm solunum yolu hastalıklarından korunabilmek için aşağıdaki önlemlerin düzenli olarak uygulanması önerilmektedir:

  • Ellerinizi sık sık, 20 saniye süreyle su ve sabunla yıkayın. Küçük çocukların da aynı şekilde ellerini yıkamasını sağlayın.
  • Su ve sabun bulunamıyorsa alkol bazlı bir el dezenfektanı kullanın.
  • Öksürürken veya hapşırırken ağzınızı ve burnunuzu kağıt mendille kapatın, ardından mendili mutlaka çöpe atın.
  • Kirli ellerle ağzınıza, burnunuza ve gözlerinize dokunmayın.
  • Corona Virüs belirtileri olan yada teşhisi konmuş hastalarla aynı kaptan yemek yemek, aynı bardağı paylaşmak veya öpüşmek gibi kişisel temastan kaçının.
  • Kapı kolları ve oyuncak gibi sık dokunulan yüzeyleri temizleyin ve bunları dezenfekte edin.
  • Dünya Sağlık Örgütü, riskli bölgelere seyahat eden herkesin, çiftlikler, pazarlar, ahırlar ve hayvanların bulunduğu diğer yerleri ziyaret ederken genel hijyen kurallarına uymalarını, hayvanlarla temas öncesi ve sonrası düzenli olarak ellerini yıkamalarını, hasta hayvanlarla temastan kaçınmalarını, çiğ ya da iyi pişmemiş hayvan ürünlerini tüketmemeleri konusunda uyarmaktadır.

Ayrıca DSÖ (Dünya Sağlık Örgütü) aşağıdaki ilave önlemleri tavsiye etmektedir:

  1. Develerle temastan kaçının.
  2. Çiğ deve sütü ve deve idrarı içmekten kaçının.
  3. İyi pişmemiş etleri özellikle de deve etini yemeyin.